Wojny handlowe Trumpa uderzają w rynki – Indie w tarapatach, Europa na zakręcie

• Cła nakładane przez USA zmuszają kraje do wyboru między Waszyngtonem a Pekinem i Moskwą.

• Indie i Meksyk znalazły się w centrum napięć, a skutki widoczne są w kursie rupii i bilansie handlowym.

• Europa i banki europejskie odczuwają mieszankę presji politycznej, obniżek stóp i ryzyka handlowego, mimo imponujących zysków sektora.

Globalne napięcia handlowe a wybory strategiczne państw

Administracja Donalda Trumpa zintensyfikowała presję na partnerów handlowych, wprowadzając cła sięgające 50% na towary z Indii oraz utrzymując surowe warunki wobec Korei Południowej i Unii Europejskiej. Analitycy oceniają, że polityka ta zmusza kraje do zajęcia stanowiska – zbliżenia się do USA lub pogłębienia współpracy z Chinami i Rosją.

Indie znalazły się pod szczególną presją. Zakupy rosyjskiej ropy sprowadziły na nie surowe amerykańskie sankcje celne, które mogą kosztować gospodarkę nawet 0,6–0,8 pkt proc. PKB w skali roku. W efekcie premier Narendra Modi coraz śmielej patrzy na współpracę z Pekinem, a zaplanowana wizyta w Chinach – pierwsza od siedmiu lat – jest wyraźnym sygnałem kierunku polityki.

Z kolei Meksyk zdaje się wybierać drogę bliższej integracji z USA. Rząd w Mexico City zapowiedział podwyższenie ceł na chińskie towary – m.in. samochody, tekstylia i plastik – w ramach budżetu na 2026 r. Zdaniem analityków to wyraźny ukłon w stronę Waszyngtonu przed przyszłorocznymi negocjacjami nad umową USMCA.

Nie wszystkie kraje jednak godzą się na tak jednoznaczne wybory. Japonia i Korea Południowa usiłują renegocjować warunki handlowe, ale – jak oceniają analitycy – Trump pozostaje nieugięty, utrzymując 15% cła na południowokoreańskie towary i wymagając od Japonii dodatkowych ustępstw.

Rynki wschodzące pod presją

Najbardziej dotkliwie skutki nowych ceł odczuwają waluty i giełdy rynków wschodzących. Indyjska rupia w ostatnich dniach osiągnęła rekordowe minimum – ponad 88 za dolara, co zmusiło bank centralny do interwencji. Eksperci wskazują, że utrzymujące się wysokie taryfy mogą utrudnić napływ kapitału portfelowego i pogłębić deficyt na rachunku obrotów bieżących.

Na indyjskich rynkach akcji widać silne spadki – największe od marca – a inwestorzy zagraniczni wycofali w ostatnich tygodniach ponad miliard dolarów. W szerszym ujęciu odpływ z indyjskich aktywów od początku roku sięga już 9,7 mld USD.

Analitycy podkreślają, że osłabienie rupii, choć bolesne krótkoterminowo, paradoksalnie poprawia konkurencyjność eksportu. W dłuższym horyzoncie może to częściowo zrównoważyć straty wynikające z ceł, jednak wymaga stabilizacji geopolitycznej i odbudowy zaufania inwestorów.

Gospodarka USA: mocne dane czy złudzenie?

Na pierwszy rzut oka dane z USA mogą wydawać się pozytywne. Zrewidowany odczyt PKB za II kwartał 2025 r. wskazał na 3,3% wzrostu, powyżej wcześniejszych szacunków. Silniejsza konsumpcja i inwestycje sugerują, że gospodarka wciąż wykazuje odporność.

Jednak – jak twierdzą analitycy – duża część tego wzrostu to efekt statystyczny, związany z gwałtownym ograniczeniem importu po wcześniejszym przyspieszeniu zakupów przed wprowadzeniem ceł. Oznacza to, że fundamenty prywatnego popytu są słabsze, a średnie tempo wzrostu w I połowie roku wyniosło jedynie 1,4%.

Rynek pracy również sygnalizuje spowolnienie – dynamika zatrudnienia hamuje, co zwiększa prawdopodobieństwo obniżek stóp procentowych przez Fed. Decyzje Rezerwy Federalnej w dużej mierze zależeć będą od nadchodzących danych o inflacji PCE i raportu z rynku pracy w sierpniu.

Warto dodać, że Departament Handlu USA rozpoczął publikowanie danych PKB na blockchainie – krok postrzegany jako symbol transparentności, ale w praktyce niezmieniający fundamentalnych wyzwań gospodarczych.

Europa: banki na zakręcie

Na tle globalnych napięć sektor bankowy w Europie jawi się jako jedna z mocniejszych historii roku 2025. Od początku roku akcje banków wzrosły o ponad 40%, a pięcioletnie stopy zwrotu sięgają 300%, znacząco przewyższając szeroki rynek.

Dobre wyniki to efekt kilku czynników: wcześniejszych podwyżek stóp procentowych, solidnych zysków odsetkowych oraz poprawy nastrojów gospodarczych. Jednak – jak ostrzegają analitycy – przyszłość wcale nie jest wolna od zagrożeń.

Nowe cła i napięcia handlowe mogą podnieść poziom niespłacalnych kredytów, zwłaszcza w sektorze korporacyjnym. Do tego dochodzi polityczna niepewność – we Francji turbulencje polityczne spowodowały ostatnio gwałtowne spadki akcji Société Générale.

Z drugiej strony, oczekiwane spowolnienie tempa obniżek stóp przez EBC oraz koniec ery ujemnych stóp procentowych pozwalają bankom lepiej wykorzystać swoje bazy depozytowe. Analitycy twierdzą, że europejskie banki wchodzą w „słodki punkt”, w którym zyski mogą być stabilne, a inwestorzy ponownie dostrzegają wartość w tym sektorze.

Świat w punkcie przesilenia

Bieżąca sytuacja pokazuje, że globalne rynki stoją wobec złożonej układanki geopolitycznej i ekonomicznej. USA wykorzystują swoją siłę gospodarczą do wymuszania ustępstw handlowych, co destabilizuje waluty rynków wschodzących i zmusza sojuszników do trudnych wyborów. W tym samym czasie Europa zmaga się z własnymi dylematami, balansując między poprawą wyników banków a ryzykiem politycznym i globalnym kryzysem handlowym.

W najbliższych miesiącach kluczowe pytania dotyczą tego, czy Fed zdecyduje się na szybkie obniżki stóp, jak Indie poradzą sobie z presją gospodarczą oraz czy banki europejskie utrzymają swoje tempo wzrostu w warunkach rosnącej niepewności.

Rynki finansowe weszły w fazę, w której każdy sygnał polityczny i ekonomiczny może gwałtownie zmieniać kierunek trendów – a inwestorzy muszą być gotowi na szybkie zwroty akcji.